NGHỆ THUẬT THÊU TRANH CHÂN DUNG

BÍ ẨN CỦA KHUÔN MẶT

Thành ngữ phủ nhận tư cách làm người, từ chối không cho họ cái phẩm cách có được khuôn mặt riêng.

Như là: mất mặt – nhẵn mặt – không còn mặt người nữa – bị đánh vỡ mặt.

Điều đó nói lên tầm quan trọng nổi bật khuôn mặt trong sự nhận biết bản thân bên trong một quan hệ xã hội. Để giữ thể diện, có thể nhìn thẳng vào mặt kẻ khác v..v

Trong cuộc sống, khuôn mặt là nơi người ta nhận biết nhau – khi chúng ta đi, tay không và không che mặt đã phơi ra trước mắt mọi người những nét nổi bật có thể phân biệt được ngay con người với nhau. Nếu như thân thể là đường ranh giới giữa bản thân với bên ngoài và với người khác, thì khuôn mặt là bộ phận ở đó khắc sâu cái bản sắc đã đem lại cho từng cá nhân một ý nghĩa về mặt xã hội và văn hóa. Khuôn mặt thể hiện dưới một dạng sinh động hay bí ẩn, tính tuyệt đối của sự khác biệt của từng cá nhân, dù chỉ rất nhỏ những khuôn mặt người là những biến thể đến vô tận trên những sớ chỉ, hàng tỉ dáng vẻ sinh ra từ một bản chữ cái tối thiểu: mắt, mũi, trán, miệng …

Khuôn mặt liên kết con người với cộng đồng, thông qua những nét và cách biểu lộ được hình thành, đồng thời cũng khẳng định tính khác biệt và tính đôc nhất của mình.

Trong mọi vùng thân thể, khuôn mặt là nơi tập trung những giá trị cao nhất. Là khuôn đúc cái ý thức về bản sắc, cũng là nơi định hình sự quyến rũ và muôn sắc thái của cái đẹp – xấu xí. Gái trị của nó cao đến nỗi nếu nó bị một vêt thương làm biến dạng đi, thì con người sẽ cảm nhận nó như một thảm kịch, gần như một sự tước đoạt mất bản sắc. Xã hội ngày hôm nay coi trọng cá tính con người thì giá trị khuôn mặt càng lớn.

Nghệ thuật thêu chân dung của XQ ra đời cùng lúc với sự xuất hiện tôn trọng cá nhân, rất chú ý thể hiện chân thành nhũng nét đặc sắc của khuôn mặt, như trong một số tác phẩm thêu.

NHẬP ĐỀ THÊU CHÂN DUNG XQ

Có một sự tương ứng dễ gây bối rối giữa nhân cách con người và hình dạng khuôn mặt của họ, cho nên khi thêu khuôn mặt trở thành một thứ phát ngôn cho con người đó, một dấu hiệu hữu hình của cái nội tâm.

Trong nghệ thuật thêu chân dung XQ, hình ảnh về khuôn mặt với tư cách là nơi linh hồn chọn để cư trú, thường đựơc thể hiện một cách đặc biệt khó tả, hình như thân thể tìm thấy ở đây cái tinh thần của nó.

Tầm quan trọng của khuôn mặt, cảm tưởng về sự đồng nhất được thể hiện rất rõ trong quan hệ các tình nhân bởi lẽ họ đặc biệt chú ý đến khuôn mặt lẫn nhau một nhà văn nói về khuôn mặt:Tầm quan trọng của khuôn mặt, cảm tưởng về sự đồng nhất được thể hiện rất rõ trong quan hệ các tình nhân bởi lẽ họ đặc biệt chú ý đến khuôn mặt lẫn nhau một nhà văn nói về khuôn mặt:

“Một dấu hiệu của tình yêu là lúc chúng ta say mê nhìn khuôn mặt người yêu, cái cảm xúc cảm đầu tiên, không hề suy giảm mà kéo dài, làm ta thêm run rẩy, một cái nhìn trở thành sợi chỉ thêu dẫn dắt chúng ta vào trái tim của nhau”.

Những cái nhìn của những người yêu nhau luôn ở ngưỡng của một sự phát hiện và nuôi dưỡng một sự chờ đợi ấy. Khuôn mặt luôn là một nơi mà sự thật sắp được bộc lộ ra là một kho vô tận những ý nghĩa mới mẻ hoặc chưa được phát hiện, khuôn mặt giống như một vùng đất chờ thám hiểm mỗi ngày. Và không nghi ngờ gì nữa sự kết thúc của một mối tình sẽ xảy đến khi mà các tình nhân nhận ra sự tầm thường trong khuôn mặt của nhau, và chẳng buồn tìm ra điều gì bí ẩn trong khiôn mặt đó nữa.

Vẻ mặt lại có tác động chủ yếu đến sự gặp gỡ giữa những con người. Khuôn mặt của người khác tạo ra “cái cảm tưởng đầu tiên”không dễ phai mờ: cảm tình, ngờ vực, tò mò, e ngại … Âm vang xúc cảm ấy, có thể nhận được ngay từ cái nhìn đầu tiên coi như đã định hướng cho sự giao tiếp về sau. Cái “cảm tưởng qua tướng mạo” ấy trong năng lực phán đoán có phần yếu kém, nhưng lại là một nhân tố có thể thúc đẩy hay ngăn trở sự gặp gỡ với người kia.

ẢO TƯỞNG CỦA THUẬT XEM TƯỚNG

Thuật xem tướng là buộc các khuôn mặt phải bộc lộ bí ẩn của chúng. Cho rằng cái bề ngoài phản ảnh thành cái bên trong của mỗi con người, việc xem xét các đường nét ngay từ cái nhìn đầu tiên, có thể cho phép đánh giá những phẩm chất tinh thần của người đối thoại. Những ai đọc được dấu hiệu về mối quan hệ qua lại giữa linh hồn và thân thể – mối quan hệ đã biến khuôn mặt thành một thứ chữ ký tinh thần của con người – thì họ sẽ làm chủ được quan hệ với những người khác.

Thuật tướng số cố gắng xua tan điều bí ẩn của người khác, quy nó lại trong vài nét và đặc tính. Đồng thời cũng phát hiện, phơi bày cái linh hồn đằng sau cái vỏ nguỵ trang của thân thể. Đó là việc làm đáng ngờ vực. Đưa tới một ảo tưởng về quyền chi phối trở thành một vũ khí đáng sợ trong tay những kẻ thực thi nó là một bộ môn khoa học

Thực ra xem tướng không liên quan đến khuôn mặt mà đến nét mặt, đến cái hình dáng được vẽ lên bởi những đường nét như: hình tráng, vành môi, góc cạnh của mũi, vẻ nhìn … Để phỏng đoán tâm lý con người,để phát hiện nội tâm người đó, tâm tính, những thói xấu còn che dấu các ưu khuyết điểm, những bội bạc sẽ tới. Như vậy, xem tướng mặt đã khoá chặt bản sắc một con người trong sự sắp đặp những đường nét của người đó.

Tính chất hai mặt trong mối quan hệ giữa con người và khuôn mặt của họ, trên thực tế đã làm nãn chí những kẻ mưu toan dựng lên một bản đồ về tâm lý con người trên những cơ sở những đặt điểm của khuôn mặt (sách thuật xem tướng hiện thời xuất bản bày bán các hiệu sách).

Tôi đã tự vẽ chân dung đầu hai mặt của mình chẳng hạn và tôi đã chụp khuôn mặt dưới nhiều dáng vẻ khác nhau ( như chiếc quan tài da tôi). khuôn mặt chỉ là một điều chỉ dẫn về người khác, không phải dấu hiệu nhận dạng tâm lý.

Người ta chỉ có thể biết người khác bằng cách gặp gỡ nói chuyện với người đó và chứng kiến những hành động của người đó.

Khuôn mặt không phải là hình vẽ hình học đẹp cũng không phải là một lắp ghép những nét nhận dạng. Cần có sự tế nhị và sự trìu mến khi tiếp cận nó. Và chỉ lúc ấy thôi nó mới cho thấy tính đa dạng của nó:

Khuôn mặt là một tình cảm,

Lavatek (1741- 1801) và nhất là các đệ tử của ông đã tóm gọn tính cách con người trong một vài dấu hiệu có thể quan sát được thông qua môn cá tính học, một bộ môn mà khoa tâm lý học đã loại bỏ từ lâu.

GIÁ TRỊ CỦA MỘT BỨC TRANH CHÂN DUNG

  • Một bức tranh chân dung được tạo ra từ cảm xúc chia sẻ của một con người bằng xương bằng thịt nên bản thân của mỗi bức tranh chân dung thêu bằng tay có một đời sống tinh thần rất cao. Nó trở thành nhân vật sống đối thoại với người xem mà chúng tôi gọi là “sự lãng quên không bao giờ đến”.
  • Bức tranh thêu được tạo ra từ một nghệ thuật truyền thống Việt Nam nên bên cạnh việc mang cảm xúc cho người xem nó còn chuyên chở giá trị “Hồn cổ tộc Việt Nam”… Và trở thành một giá trị thiêng liêng trong mỗi gia đình.
  • Độ bền của bức tranh thêu chân dung là “Lưu niên cổ đại”. Bằng chứng là Bức liễn thêu đời Lý – Trần còn lưu giữ tại chùa Bảo Quốc, Huế.
  • Tranh thêu chân dung được tạo ra từ nhiều xớ chỉ nên rất nhạy cảm với ánh sáng.

THUỘC TÍNH NGHỆ NHÂN THÊU TRANH CHÂN DUNG

Kinh nghiệm thêu tranh chân dung cho tôi thấy rằng: “Sự đau khổ nhất, tuyệt vọng nhất – chắc chắn là sự mất mát bên trong diễn ra trước khi có sự ra đi thực thể, thực tế”.

“Mỗi bức tranh chân dung là một thử thách nhập môn, nó cũng là một cuộc khảo nghiệm chân lý: Đó là giã từ ảo vọng, những không tưởng, những sự dối trá đã đạt tới một thứ tỉnh táo. Đó là học cách phân biệt thiện ác bằng cách vứt bỏ sự khoan dung giả tạo có vẻ như đem lại cho người ta một chút yên bình bên trong để chọn lấy sự khoan dung đích thực đòi hỏi phải ngụp lặn trong cái phổ quát.
Trải qua 7 bước thực hành thoát ngã để người nghệ nhân thực hiện một tác phẩm chân dung:

  • Khuôn mặt người xa lạ.
  • Suy nghĩ về.
  • Kỹ thuật thêu và chọn màu sắc.
  • Hình thành kỷ niệm.
  • Hội tụ.
  • Phân ly.
  • Cơn ác mộng.

Nghệ thuật thêu chân dung của XQ đều có: “vị của tình mẫu tử, vị của chí anh hùng, vị của thi ca, vị của trang hảo hán… ”